Djelatnicima Arhiva uručene zahvalnice za očuvanje arhivske građe u ratu

U srijedu, 13. juna 2018. godine, a povodom Međunarodnog dana arhiva i Sedmice arhiva, JU Historijski arhiv Sarajevo je odlukom direktora dodijelio zahvalnice bivšim i sadašnjim djelatnicima Arhiva za uloženi napor na spašavanju arhivske građe Historijskog arhiva Sarajevo u mjesecu maju i junu 1992. godine, tokom napada na Sarajevo od strane agresorske Vojske SR Jugoslavije i paravojnih formacija pobunjenih bosanskih Srba (kasnije tzv. Vojske Republike Srpske).

Zahvalnice su uručene Tončiju Grbelji (direktoru Arhiva 1989-2001), Mariji Divčić, Muhamedu Musi, Sejdaliji Gušiću, Jovanu Malešiću, Husi Hodžiću i Adnanu Šapčaninu.

“Zadovoljstvo mi je što danas ovim ljudima mogu izraziti veliku zahvalnost za doprinos koji su dali u očuvanju arhivske građe i to povodom 70 godina uspješnog rada arhiva”, izjavio je direktor Historijskog arhiva Sarajevo Fuad Ohranović.

Dodao je da su dobitnici zahvalnica zaslužni, između ostalog, i za očuvanje Orijentalne zbirke, te drugih vrijednih fondova i zbirki Arhiva.

Na osnovu predanog rada bivših uposlenika, posebno za vrijeme rata, danas građa Arhiva stoji na raspolaganju današnjim i budućim istraživačima i naučnicima.

“U našem Arhivu se čuva historija Sarajeva i Bosne i Hercegovine, građa koja je svjedokom postojanja ljudi i institucija decenijama i stoljećima nakon njihovog odlaska ili prestanka rada”, istakao je Ohranović.

Tekst odluke o dodjeli zahvalnica možete pročitati ovdje.


 

Preuzeta arhivska građa Općinskog suda u Sarajevu (1908-1995)

U utorak, 12. juna 2018. godine je u prostorijama JU Historijski arhiv Sarajevo svečano potpisan Zapisnik o primopredaji arhivske građe Općinskog suda Sarajevo iz perioda 1908-1995. Svečani čin potpisivanja Zapisnika održan je povodom 9. juna, Međunarodnog dana arhivâ i Sedmice arhivâ, koja se obilježava od 8. do 15. juna.

Ovav važan dokument potpisali su predsjednica Općinskog suda Sarajevo Janja Jovanović i direktor Historijskog arhiva Sarajevo Fuad Ohranović. 

JU Historijski arhiv Sarajevo je time Općinskog suda Sarajevo preuzeo arhivsku građu u količini od 1.100 dužnih metara.

Direktor Arhiva je istakao da se već 10 godina dogovara preuzimanje građe, ali i da su smještajni uslovi tada bili nešto bolji u odnosu na danas pa je 2008. godine rezervisan prostor za građu Općinskog suda.

“Vremenom su ostali kapaciteti arhiva popunjeni pa Arhiv danas u svoja tri depo-objekta nema više ni jednog slobodnog metra za trajno čuvanje arhivske građe, međutim radi se na tome, da se još jedan objekat ustupi Arhivu za pohranu arhivske građe”, rekao je.

Predsjednica Općinskog suda Sarajevo Janja Jovanović naglasila je da Sud ima zakonsku obavezu da preda građu nadležnom arhivu nakon utvrđenog roka.


 

Otvorena izložba “Bošnjaci, autori književnih djela iz Orijentalne zbirke (1463-1918.) Historijskog arhiva Sarajevo”

Izložba “Bošnjaci, autori književnih djela iz Orijentalne zbirke (1463-1918.) Historijskog arhiva Sarajevo”, autora viših arhivista Fuada Ohranovića i Atifa Mušinovića, otvorena je u Sarajevu 8. juna u Gazi Husrev-begovoj biblioteci povodom 9. juna, Međunarodnog dana arhivâ i Sedmice arhivâ (8. do 15. juna).

Direktor Historijskog arhiva Sarajevo, Fuad Ohranović, kazao je na otvorenju izložbe rekao da su izloženi eksponati iz Orijentalne zbirke Arhiva, koja ima više od 14.000 jedinica, rukopisi nastajali u vrijeme Osmanskog carstva od 1463. do 1878. godine, te manjim dijelom u periodu austro-ugarske uprave.

“Autori su Bošnjaci intelektualci, učenjaci prvog reda ne samo u Bosni i Hercegovini već i cijelom Osmanskom carstvu, neki poznati kod samih sultana, poput Hasana Kafije Pruščaka, Muhameda Musića Allameka, Ahmeda Sudija Bošnjaka, Ali-dede Bošnjaka, Mustafe Ejubovića i Mustafe Muslija. Veliki broj njih je odlazio na studije po gradovima Carstva. S druge strane, autori poput Hasana Zijaije Mostarca, Muhameda Hevai Uskufije, šejha Hasana Kaimije, Osmana ef. Šuglije, Ibrahima Opijača, Ahmeda ef. Mostarca, Abdulaha ef. Karabegovića, Mula Mustafe Firakije, Omera Hazima Hume, Sejfullaha Prohe, Abdullaha ef. Riđanovića i drugih, predstavljali su svjetionike nauke i kulture u bosanskim gradovima u kojima su živjeli i radili”, kazao je Ohranović.

Dr Mustafa Jahić iz Gazi Husrev-begove biblioteke kazao je da rukopisi kao najveći baštinici znanja, u kojima autori izlažu njihove ideje, iskustva i naučna otkrića, predstavljaju značajan dio naslijeđa islamske civilizacije, jer su nastajali tokom dugog perioda – od osmog vijeka kada su Arapi počeli koristiti papir, pa do početka 20. stoljeća bez obzira na to što je štampanje knjiga nakon dugog otpora toj vrsti djelatnosti, počelo i u Osmanskom carstvu u prvoj polovini 18. stoljeća.

Rukopisi djela najpoznatijih bosanskih autora koji su pisali na orijentalnim jezicima – arapskom, turskom i perzijskom čine naročito vrijedan i značajan dio rukopisnog fonda biblioteka osnivanih već u 16. stoljeću uglavnom uz džamije i medrese, mektebe i tekije, a u 17. stoljeću u većim gradovima kao samostalne javne biblioteke.

“Izloženi su rukopisi nekih od najpoznatijih bosanskih autora koji su pisali na orijentalnim jezicima, među njima Ahmeda Sudića, poznatog komentatora perzijskih klasika i jednog od najboljih poznavalaca perzijskog jezika i klasične perzijske književnosti, ali i arapskog jezika i njegove gramatike, koji je komentare djela perzijskih klasika i arapske gramatike napisao na osmanskom turskom jeziku. Tu je i Hasan Zijai Mostarac, istaknuti mostarski pjesnik, zatim Alaudin Ali-dede Bošnjak, plodan pisac na arapskom jeziku koji se posebno isticao u pisanju djela tesavvufskog sadržaja; Hasan Kafi Pruščak, jedan od posebno uticajnih ljudi u Osmanskom carstvu i jedan od najsvestranijih i najplodonosnijih bosanskih pisaca na orijentalnim jezicima. Pisao je djela iz filologije, islamskog prava, islamske dogmatike, historije i politike. Tu su i rukopisi Muhameda Musića Allameka koji je u komentarima, glosama i preradama djela drugih autora pokazao izuzetnu oštroumnost, samostalnost i originalnost u izlaganju vlastitih mišljenja i razumijevanju raznih pitanja u komentiranju Kur’ana, arapske gramatike i retorike te posebno logike, što ga svrstava u red izuzetno značajnih naučnika 17. stoljeća u islamskom svijetu.”, rekao je Jahić.

Muhamed Hevaija Uskufi je autor prvog bosansko-turskog rječnika, napisanog u stihovima; Ahmed Mujezinović Mostarac, autor velike zbirke vazova u kojoj uglavnom s tesavvufsko-filozofskog aspekta razmatra mnoge teme, najčešće vjerskog karaktera; Hasan Kaimija iz Sarajeva, autor više zbirki poezije (divana) i pojedinačnih raznovrsnih pjesama na osmanskom turskom jeziku; Hasan Duvnjak, autor više djela na arapskom i osmanskom turskom iz islamskog vjerovanja i islamske pravne prakse; Osman Šugli Visočanin, jedan od plodnijih bosanskih pisaca na orijentalnim jezicima u drugoj polovini 17. i početkom 18. stoljeća; Mustafa Ejubović – šejh Jujo koji raznovrsnim načinom rada ulazi u red najistaknutijih bošnjačkih autora koji su stvarali na orijentalnim jezicima tokom cijele epohe nastajanja ove vrste naučnog i književnog stvaralaštva u Bosni i Hercegovini; Ibrahim Opijač koji je nakon smrti učitelja, šejha Juje, zauzeo njegovo mjesto u obrazovanim krugovima Mostara; Ahmed Muhamedov Mostarac, dugogodišnji mostarski muftija i dobar poznavalac islamskog prava, autor zbirke fetvi kojima su se rješavala svakodnevna praktična pitanja muslimana; Mustafa Bošnjak Muhlisi, autor putopisa o njegovom odlasku na hadž 1748. godine, napisanog u stihovima na osmanskom turskom jeziku; Muhamed Čajničanin koji se bavio logikom na arapskom jeziku te Mustafa Firaki, hroničar i pjesnik, Abdulah Karabegović, Omer Hazim Humo, Sejfullah Proho, Mustafa Buturović, Muhamed ef. Ramić, šejh Muhamed Užičanin, Abdullah ef. Riđanović, Jusuf-beg Čengić i Muhamed Arif Kujumdžić Sarajlija-Brkanić.

Cilj izložbe “Bošnjaci, autori književnih djela – iz Orijentalne zbirke Historijskog arhiva Sarajevo“ je njegovanje sjećanja na ove značajne ličnosti iz historije Bosne i Hercegovine te skretanje pažnje na arhivsko blago pohranjeno u Historijskom arhivu.

Osim prijepisa, na izložbi su predstavljeni autografi, tj. originalni rukopisi književnih djela.

Pišući djela na osmanskom turskom, arapskom, perzijskom, ali i na bosanskom jeziku, u vremenu kada je steći znanje bilo puno teže nego danas, autori čije rukopise predstavlja izložba, proslavili su male bosanske gradove na granici osmanske države i barem na tren ih stavili u ravan s tadašnjim velikim naučnim centrima Osmanske imperije, istakli su autori izložbe.

(arhivsa.ba/FENA/Klix; Foto: V. Jerlagić)


U Brčkom održano Savjetovanje arhivskih radnika BiH

Od 6. do 8. maja/svibnja 2018. godine je u u organizaciji Arhivističkog udruženja Bosne i Hercegovine i Odjeljenja za javni registar – Službe za arhiv Vlade Brčko distrikta BiH, u Brčkom održano Savjetovanje arhivskih radnika Bosne i Hercegovine.

Savjetovanje je imalo međunarodni karakter obzirom na učešće kolega iz Slovenije, Hrvatske, Srbije i Turske, i imalo je dva panela: “Arhivsko zakonodavstvo” i “Prostorni kapaciteti arhivskih ustanova”.

Ispred Historijskog arhiva Sarajevo su sa svojim referatima u prvom panelu učestvovali Džemila Čekić (Zakon o arhivskoj djelatnosti – provedbeni propisi)“, Almira Alibašić-Fideler (Arhivska građa kao kulturno dobro/baština u kontekstu Zakona o arhivskoj djelatnosti u Kantonu Sarajevo), Haris Zaimović (Baštinsko i arhivsko zakonodavstvo u Kantonu Sarajevo: iskorak ka boljem pozicioniranju i prepoznavanju institucije arhiva i arhivske djelatnosti), te Aleksandra Pijuk-Pejčić (Preuzimanje arhivske građe između teorije i prakse).

U drugom panelu o prostornim kapacitetima svoje radove su izlagali Fuad Ohranović (Problematika smještajnih kapaciteta Historijskog arhiva Sarajevo – sadašnjost i perspektive), Admir Nezirović (Depo prostor Vrbanjuša, te Sejdalija Gušić (Kako smo se/su nas selili). Savjetovanju su prisustvovali i kolege Jasmin Turčalo i Amina Medić.

U organizaciji domaćina učesnici su obišli muzej “Fondacija Legat Ekmečić” u Brčkom, potom franjevački samostan u Dubravama zajedno sa muzejem i galerijom, te Konak Zaimovića u Zoviku.


Svečanom akademijom i izložbom obilježena 70. godišnjica Historijskog arhiva Sarajevo

U Gazi Husrev-begovoj biblioteci u Sarajevu je jučer, 3. maja 2018. godine, održana svečana akademija povodom 70. godišnjice Historijskog arhiva Sarajevo, te prigodna izložba “Biseri iz fondova i zbirki Historijskog arhiva Sarajevo”. 

Svečano obilježavanje godišnjice Arhiva i izložbu otvorio je Predsjedavajući Vijeća ministara Bosne i Hercegovine, dr. Denis Zvizdić, a akademiji su prisustvovali predstavnici institucija u BiH, međunarodnih organizacija, diplomate i predstavnici arhiva iz BiH, Slovenije, Srbije i Hrvatske.

Na akademiji je istaknuto da arhivska građa broji 11 dužnih kilometara i obuhvata period od 15. stoljeća do danas. Najstarija građa datira iz osmanskog perioda, a u okviru Orijentalne zbirke sačuvano je 14.000 arhivskih jedinica te time ona spada u najznačajnije zbirke orijentalne arhivske građe u jugoistočnoj Evropi.

Direktor arhiva Fuad Ohranović je istakao da se u Arhivu, čija se građa danas nalazi na tri lokacije , čuva historija Sarajeva i Bosne i Hercegovine, te je svjedokom postojanja ljudi i institucija decenijama i stoljećima nakon njihovog odlaska ili prestanka rada.

“Arhiv je prozor u prošlost za naše potomke, zadaća nam je da to sačuvamo za njih, ponudimo im mogućnost da uče iz naše prošlosti te da na taj način biraju puteve dobra, a izbjegavaju ono što je loše”, rekao je Ohranović.

Blago koje čuva Historijski arhiv Sarajeva proglašeno je nacionalnim spomenikom 2009. godine, a da bi ono bilo sačuvano direktor je rekao da je potrebna podrška svih nivoa vlasti.

Predsjedavajući Vijeća ministara BiH Denis Zvizdić je podsjetio okupljene da Sarajevo uprkos teškim periodima, najdužoj opsadi u modernoj historiji ratovanja, razaranju, paljenju i urbicidu uspjelo da sačuva vrijednu arhivsku građu.

Već 70 godina vrijedni i stručni zaposlenici Historijskog arhiva, vrijedni čuvari naše memorije i istine skupljaju, sređuju i čuvaju arhivski materijal i pružaju mogućnost za proučavanje kako bi nam stvarne činjenice i relevantne pouke iz historije bile temelj za valorizaciju vrijednosti na kojima trebamo graditi našu budućnost. U današnje vrijeme kada svjedočimo kada se od zlonamjernih i onih koji žele da obrišu našu prošlost, mnoge istine dovode u pitanje i želi se pocijepati tkanje jedinstvene bh. tapiserije naroda, običaja, kultura i civilizacija, izuzetno je važno pravilno i istinito interpretirati, čuvati i sačuvati historijske činjenice i historijsku građu”, rekao je Zvizdić.

Zbog važnosti te građe, kazao je, ne može i ne treba biti smještena na tri lokacije, te je pojasnio da je neophodno uložiti potreban napor da arhiv u narednom periodu ima samo jednu adresu.

Ministar kulture i sporta Kantona Sarajevo Mirvad Kurić je naglasio kako je Historijski arhiv jedna od najstarijih specijaliziranih institucija u Sarajevu i BiH.

“O njegovom značaju govori i podatak da je 1986. godine proglašen ustanovom od posebnog društvenog interesa, a 1988. godine dobio je Šestoaprilsku nagradu” – kazao je.

Arhivski savjetnik i nekadašnji direktor Arhiva mr Sejdalija Gušić je istakao važnost arhiva citirajući Winstona Churchilla, koji je tokom Bitke za Britaniju shvatao važnost arhiva i njihove zaštite, te je usporedio odbranu zemlje sa odbranom kolektivnog pamćenja.

Pored obraćanja istaknutih dužnosnika, svečanu akademiju uveličali su recitali poezije, te sevdalinke „S one strane plive“, “Kraj tanana šadrvana” i “Kad ja pođoh aman na Bembašu” u izvedbi mladog Jusufa Brkića. Prikazan je i 15-minutni dokumentarni film o Arhivu u produkciji TVSA,

Ispred Historijskog arhiva Sarajevo je direktor Ohranović povodom obljetnice dodijelio zahvalnice Ministarstvu kulture i sporta Kantona Sarajevo – ministru Mirvadu Kuriću, Muzeju Sarajeva – direktoru Mirsadu Avdiću, Gazi Husrev-begovoj biblioteci, ambasadi Kraljevine Španije u BIH – nj.e. ambasadoru Juan Bosco Gimenez Sorianu, javnom preduzeću BH Pošta, Kantonalnoj televiziji TVSA, te federalnoj novinskoj agenciji FENA.


Arhivsti HAS-a na konferenciji u Radencima

Od 11. do 13. aprila/travnja se u Radencima u Sloveniji održava tradicionalna međunarodna konferencija “Tehnični in vsebinski problemi klasičnega in elektronskega arhiviranja”. Konferencija se tematski primarno bavi dostupnošću, korištenjem i digitalizacijom arhivskog gradiva. Prezentacije, referati i predavanja na konferenciji tretiraju arhivsku teoriju i praksu, stvaraoce arhivske građe, stručne standarde opisa arhivskog gradiva te objavljivanje i davanje u korištenje istog.

Na konferenciji učestvuju izlagači iz Njemačke, Švicarske, Slovenije, Hrvatske, Bosne i Hercegovine, Srbije, Mađarske, Rumunije i Južnoafričke Republike.

Ispred Historijskog arhiva Sarajevo učestvuju četiri izlagača: direktor Fuad Ohranović (Fond Laure Papo Bohoreta- projekat publikacije i digitalizacije arhivske građe), arhivski savjetnik Sejdalija Gušić (Lični fond Mustafa Mulalić- je li bio pod embargom), viši arhivist Haris Zaimović (Sarajevska gradska uprava u fondovima Historijskog arhiva Sarajevo – presjek organizacije i djelovanja lokalne gradske uprave na području Sarajeva) te viši arhivist Aleksandra Pijuk-Pejčić (Značaj odabiranja arhivske građe i izlučivanja registraturne građe).

Prilikom otvaranja konferencije, minutom šutnje, odata je počast nedavno preminulim kolegicama arhivistkinjama, Mileni Gašić iz Historijskog arhiva Sarajevo i Metki Bukošek iz Zgodovinskog arhiva Celje.

Konferencija se održava u organizaciji Pokrajinskog arhiva Maribor.


U slovenskom Celju predstavljeni “Rukopisi Laure Papo Bohorete”

U prostorijama Historijskog arhiva Celje (Zgodovinski arhiv Celje) su u utorak, 10. aprila/travnja 2018. godine promovisana izdanja Historijskog arhiva Sarajevo “Rukopisi Laure Papo Bohorete”.

Borut Batagelj, direktor celjskog Arhiva, prisutne je upoznao s izlaganjem gostiju iz Sarajeva, a o objavljivanju rukopisa sarajevske sefardske spisateljice detaljnije su govorili direktor sarajevskog arhiva Fuad Ohranović i arhivski savjetnik Sejdalija Gušić.


Dodijeljena zahvalnica dr sc. Andreju Rodinisu

U četvrtak, 5. aprila 2018. godine je u sklopu promocije izdanja Historijskog arhiva Sarajevo, a povodom nadolazećeg obilježavanja 70-godišnjice Historijskog arhiva Sarajevo, dodijeljena zahvalnica dr sci. Andreju Rodinisu, arhivskom savjetniku i istaknutom članu arhivističke zajednice BiH, za podršku radu naše ustanove i uspješnu saradnju na zajedničkim projektima.

dr sci. Andrej Rodinis rođen je u Sarajevu 1976. godine. U rodnom gradu završio je osnovnu i srednju školu. Na Odsjeku za komparativnu književnost i informatologiju – grupa arhivistika – Filozofskog fakulteta Sveučilišta u Zagrebu diplomirao je 2000. godine, na odsjeku za informacijske znanosti istog fakulteta magistrirao 2004. godine, te doktorirao 2009. godine. Od 2000. do 2005. godine bio je arhivist u Arhivu Federacije, da bi od 2005. do 2018. godine bio uposlenik Arhiva Bosne i Hercegovine, gdje je radio na sređivanju, obradi i objavljivanju arhivske građe, a obavljao je i dužnost zamjenika direktora Arhiva BiH.

Promovisana prva knjiga nove edicije izdanja HAS-a

Foto: RadioSarajevo.ba

Promocija posebnog izdanja Historijskog arhiva Sarajevo “Zapisnici sarajevskog gradskog zastupstva (1878-1881)” priređivača višeg arhivista Harisa Zaimovića upriličena je danas u Sarajevu.

Zaimović je istakao da se ove godine navršava 140 godina od formiranja moderne gradske uprave u Sarajevu dolaskom Austro-Ugarske monarhije, te da ova edicija počinje s prvim zapisnicima prvog saziva Gradskog zastupstva Sarajeva, čime su otvorena vrata istraživanju i objavljivanju izvora iz arhivskih fondova gradske uprave u zadnjih 140 godina.

“Radi se o prvorazrednoj arhivskoj građi koja prikazuje kontinuitet djelovanja gradske uprave, ali i svakodnevnicu Sarajeva i njegovu cjelokupnu društvenu historiju” – dodao je Zaimović.

Navodeći da je teško odrediti koji je bio najplodonosniji period grada Sarajeva jer se ono tokom 40 godina austrougarske uprave mijenjalo i postajalo novi grad, ali i nakon 1945. godine, kada počinje period intenzivne obnove i izgradnje a posebno preporoda grada od 1978. do 1984. za XIV. Zimske olimpijske igre.

Direktor Arhiva Fuad Ohranović je naglasio da ova knjiga predstavlja početak nove edicije pokrenute povodom 70 godina postojanja i rada Arhiva, a u sklopu koje će biti objavljivana arhivska građa koja se odnosi na gradsku upravu u periodu od 1878. do 1990-ih. 

Promocija je održana u Bošnjačkom institutu – Fondacija Adil Zulfikarpašić.